Những chia sẻ từ bác sĩ Lâm Vĩnh Niên - Trưởng khoa Dinh dưỡng - Tiết chế, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM - sẽ gợi ý cho bố mẹ một bữa sáng đủ chất, giúp con tăng cường thể chất và phát triển khỏe mạnh, vững vàng.
Kết quả Tổng điều tra Dinh dưỡng toàn quốc (2019-2020) cho thấy tỷ lệ suy dinh dưỡng thấp còi ở trẻ tuổi học đường (5-19 tuổi) là 14,8%. Đáng lưu ý, tỷ lệ thừa cân, béo phì tăng lên 19% - gấp 2 lần so với thống kê năm 2010. Một phần nguyên nhân dẫn đến thực trạng này là khẩu phần ăn của người Việt hầu hết không đáp ứng đủ nhu cầu 4 nhóm chất cần thiết là bột đường - béo - protein - vitamin và khoáng chất.
Nếu bữa sáng thông thường là xôi, bánh mì, bánh bao, bánh ướt…, có thể trẻ chỉ mới no bụng mà chưa nhận được đủ chất dinh dưỡng. Vì các món ăn này chứa nhiều tinh bột, thiếu các nhóm chất thiết yếu… “Một số trường hợp trẻ vẫn no, nhưng thành phần dinh dưỡng trong bữa ăn chưa cân đối, thiếu protein, vitamin và khoáng chất, lâu dần có thể khiến trẻ thấp còi”, bác sĩ Niên nhận định.
Theo bác sĩ Lâm Vĩnh Niên, bữa sáng được coi là đủ khi cung cấp 1/3 tổng năng lượng mà trẻ cần mỗi ngày, trong đó, tỷ lệ năng lượng từ protein là 13-20%, chất béo 20-30% và chất bột đường 50-60%. Thực đơn cần cân đối giữa các nhóm thực phẩm giàu chất bột đường như cơm, bánh mì, hủ tiếu, ngũ cốc… và giàu protein như thịt, cá, trứng, sữa…
Trong bốn nhóm chất cơ bản, protein là nhóm chất tham gia cấu tạo tế bào. Đây cũng là thành phần quan trọng của các hormone, các enzyme, tham gia vào sản xuất kháng thể. Ngoài ra, protein còn có vai trò trong vận chuyển chất dinh dưỡng qua thành ruột vào máu và từ máu đến các mô của cơ thể. Với trẻ ở độ tuổi đang phát triển, theo bác sĩ Niên, tỷ lệ protein nên chiếm 13-20% trong khẩu phần bữa sáng. Bố mẹ có thể bổ sung protein cho con bằng cách thêm thịt, cá, trứng, các loại đậu hạt và sữa vào khẩu phần ăn.
Sữa là thực phẩm tự nhiên giàu protein chất lượng cao, gồm 2 loại: Casein (chiếm 80%) hỗ trợ tăng cường hấp thu chất khoáng; whey (chiếm 20%) chứa nhiều loại axit amin cần thiết cho sự phát triển của trẻ. Xét tổng mức năng lượng trong một khẩu phần sữa 180 ml với một gói xôi và một tô hủ tiếu thịt heo, bác sĩ Niên cho biết tỷ lệ protein trong sữa chiếm 20% tổng năng lượng so với chỉ 10% protein ở xôi, 16% protein ở hủ tiếu. Như vậy, sữa là thực phẩm giàu protein, thích hợp bổ sung vào bữa sáng cho trẻ em đang lớn.
Không chỉ giàu protein, sữa tươi có các nhóm chất dinh dưỡng như chất béo, các loại vitamin và chất khoáng, đồng thời chứa hàm lượng canxi cao, phốt pho cân đối… Trung bình, 180 ml sữa tươi cung cấp khoảng 200 mg canxi, đáp ứng 20-30% nhu cầu canxi trong ngày của trẻ (tuỳ lứa tuổi).
Uống thêm sữa trong mỗi bữa sáng là cách đơn giản và hiệu quả để bổ sung protein và vi chất dinh dưỡng giúp trẻ phát triển thể chất toàn diện. Các cơ quan dinh dưỡng của Việt Nam và nhiều nước trên thế giới cũng khuyến khích bổ sung sữa vào chế độ ăn hàng ngày của trẻ.